Berichten

  • DUP catalogus 2021-22 verkrijgbaar

    De Catalogus 2021-22 van de Deventer Universitaire Pers is verkrijgbaar. De brochure bevat een omschrijving van alle nu nog beschikbare DUP-titels.  De papieren Catalogus is gratis verkrijgbaar bij de betere boekhandel, of HIER digitaal op te halen (PDF bestand).




  • Von Launlezing 2021 op 5 november over waardering van wetenschap

    Prof. Dr Marc de Vries houdt op 5 november in de Dorpskerk van Diepenveen de Von Launlezing 2021: “De waarde van wetenschap kunnen wegen. Over een vergeten aspect van burgerschap”.

    Hoe dit te duiden? Deels zal het te maken hebben met het feit dat het RIVM al vrij snel een aantal stellige uitspraken moest herroepen. Het handen schudden werd aanvankelijk onschuldig genoemd, maar dat bleek het niet te zijn. Iemand die geen symptomen van Covid-19 vertoonde, bleek toch het virus te kunnen overdragen, in tegenstelling tot wat eerst uit onderzoek gebleken was. Voor een publiek dat geen diepgaande kennis van virologie heeft, komt dit verwarrend over. Alleen degenen die inzicht hebben in de aard van wetenschap kunnen dit begrijpen. Wetenschap leeft immers van voortschrijdend inzicht. Nieuwe mogelijkheden om nieuwe dingen waar te nemen leiden tot nieuwe inzichten. Dat komt niet omdat de oude inzichten dom of naïef waren. Ze waren het beste dat toen beschikbaar was. Dit kenmerk van wetenschap maakt dat wetenschappelijke kennis nooit absoluut genomen moet worden, maar tegelijk dat het niettemin gebaseerd is op onderzoek waar op dat moment niets mis mee was.

    Men kan dus de stelling verdedigen dat het succes van complottheorieën mede te danken is aan een gebrek aan inzicht in de aard van wetenschap bij de bevolking. Eigenlijk moet een basaal inzicht in de aard van wetenschap (‘wetenschappelijke geletterdheid’) gerekend worden tot goed burgerschap en daarom ook onderdeel zijn van onderwijs in burgerschap. Op dit moment gaat bij de invulling van dat onderwijs vooral de aandacht uit naar zaken als integratie en acceptatie, waardoor wetenschappelijke geletterdheid een ondergeschoven punt is.

    De notie van de veritas duplex (ontwikkeld door de filosoof Jeroen Buve) helpt om deze wetenschappelijke geletterdheid filosofisch te funderen. Deze notie komt goed overeen met het onderscheid dat een andere Nederlandse filosoof, Herman Dooyeweerd, maakte in wetenschappelijke en vóór-wetenschappelijke kennis. Wetenschappelijke kennis is niet absoluut en kan en moet dus gewogen worden ten opzichte van andere vormen van kennis. Het behoort tot goed burgerschap om zo’n weging goed te kunnen maken.

    Met de Von Launlezing wordt jaarlijks stilgestaan bij de opening van het Rudolf von Laun Instituut voor toegepaste metafysica, begrepen als politieke filosofie (3 november 1995). Dit jaar is als locatie voor een bijzondere plaats gekozen: de thans protestantse dorpskerk was oorspronkelijk kloosterkapel van de Zusters van de Moderne Devotie te Diepenveen, gewijd in 1407 aan Onze Lieve Vrouwe en St Agnes.

    Prof. Dr M.J. (Marc) de Vries (1958) is natuurkundige en filosoof. Hij is gewoon hoogleraar Wetenschapseducatie en bijzonder hoogleraar Reformatorische Wijsbegeerte vanwege de Stichting voor Christelijke Filosofie aan de TU Delft. Daarnaast doceert hij filosofie en ethiek van de techniek aan de TU Eindhoven.

    Datum: vrijdag 5 november 2021 van 20 tot 22 uur. U bent welkom vanaf 19.30 uur.

    Plaats: Dorpskerk, Kerkplein 4, Diepenveen (Gem. Deventer).

    Toegang: deelname is gratis, maar opgave voor 30 oktober 2021 is verplicht!

    N.B. Plaatsen worden toegewezen op volgorde van binnenkomst aanmelding, en zolang de ruimte het toelaat. U kunt zichzelf (en anderen) aanmelden door een bericht met naam (of namen) van deelnemer(s) en contactgegevens te sturen naar info@geertgrote.nl. U ontvangt dan een schriftelijke bevestiging, die als entreebewijs geldt.

    In de directe omgeving van de kerk is voldoende (gratis) parkeergelegenheid. Ook rijdt buslijn 161 elk uur van Deventer CS richting Zwolle; halte Diepenveen Centrum.




  • In memoriam: Prof. Ir H.M. Goudappel (1930-2021): erflater GGU

    Na het overlijden van Prof. Ir H.M. (Hendrik) Goudappel kreeg de GGU te horen tot zijn erfgenamen te behoren. Hij bleek haar zijn bibliotheek op het gebied van het Duitse Idealisme (rond 1800) nagelaten te hebben, nadat hij bij leven, in 2010, al een deel van zijn collectie aan haar had afgestaan. De grondlegger van de huidige Goudappel Groep (mobiliteitsbureau met hoofdkwartier te Deventer: www.goudappel.nl) en ’s lands eerste hoogleraar Urbanistiek (TU Eindhoven) heeft veel betekend voor de ontwikkeling van verkeerskunde en stedebouwkundige planologie, maar ook voor het behoud van de historische binnenstad van Deventer.

    Hendrik Marinus Goudappel werd op 7 augustus 1930 geboren in een gereformeerd gezin te Delft. Na de plaatselijk HBS te hebben doorlopen ging hij Weg- en Waterbouw studeren aan de Technische Hogeschool Delft (THD, 1949-55), een studie die hij afsloot als civiel ingenieur (1955), waarna hij de studie Bouwkunde voortzette. 

    Na zijn diensttijd als officier speciale diensten van de sectie Logistiek en Openbare Werken van de Luchtmachtstaf begon hij zijn carrière als speurwerkmedewerker bij het Laboratorium voor Grondmechanica te Delft, gevolgd door een aanstelling als wetenschappelijk (hoofd)medewerker Stedebouwkundig Onderzoek aan de THD, Afdeling Bouwkunde.

    In 1963 werd hij directeur-oprichter van het “Adviesbureau voor Verkeersonderzoek en Verkeersplanning Ir H.M. Goudappel c.i.” in zijn geboortestad. Een paar jaar later vond hij in Leo Coffeng een stabiele zakenpartner die goed was in administratie, organisatie en financiën en die de van wilde ideeën overlopende Goudappel een beetje in toom kon houden. Dat bleek een gouden zet. Het jonge bureau verruilde in 1965 Delft voor Deventer; de strategisch gelegen “toegangspoort” tot het Oosten, van waaruit Oost-Nederland kon worden ontsloten en waar de firma nog altijd statutair is gevestigd. De naam veranderde in 1966 in “Adviesburo voor Verkeersordening Goudappel & Coffeng”.

    Illustratief voor de furore die dit bureau maakte, zijn de woorden die het Deventer Dagblad optekende uit de mond van de bondsvoorzitter van de ANWB in 1966: “Wat een tienerfeest is zonder The Beatles en Oudjaar zonder Wim Kan, is een Verkeersleergang zonder Goudappel.”

    Pionier Bergkwartier

    De komst van ingenieur Goudappel naar Deventer kwam in 1965 als geroepen, op een cruciaal moment in de stadsgeschiedenis. Juist in die tijd had het al een paar decennia door links gedomineerde stadsbestuur een ambitieus plan opgevat. Door alles wat niet door de geallieerde bommen in de Tweede Wereldoorlog was verwoest, moest alsnog de sloopkogel heen worden gehaald, teneinde de door fabriekssluitingen en massawerkeloosheid geplaagde en verpauperde arbeidersstad op te stuwen in de vaart der volkeren. Dit zou geschieden door de aanleg van snelle wegen en flitsende gebouwen, die het liefst dwars door het middeleeuwse patroon van kleine straatjes en steegjes met oude huizen en kerken heen werden geprojecteerd. De gouden tijden zouden beginnen met de sloop van de eens zo voorname koopmanswijk uit de Hanzetijd, die zozeer tot armoede vervallen was dat de ratten er over straat renden: het Bergkwartier. Tegen de voorgenomen afbraakplannen kwamen burgers succesvol in verzet.

    Goudappel werd medeoprichter en lid van de Werkgroep Bergkwartier Deventer, waarvan hij in de cruciale startfase bijna tien jaar lid zou blijven (1966-1975). Deze Werkgroep zou, met steun van cultuurminister Marga Klompé (KVP) en verschillende particuliere en institutionele investeerders, de bakermat worden van een private organisatie die als geen ander zou bijdragen aan opkoop, restauratie en herbestemming van historische huizen en andere gebouwen in de Deventer binnenstad: de NV Bergkwartier, Maatschappij tot Stadsherstel. Het in Deventer ontwikkelde model zou later in andere steden navolging vinden. Dat gold ook voor het autoluw of zelfs autovrij maken van een groot deel van de binnenstad, waarbij Goudappels ambities verder gingen dan die van het stadsbestuur.

    Het is niet overdreven te stellen dat Goudappel achteraf bezien als een van de redders van Deventer kan worden beschouwd.

    Eerste hoogleraar Urbanistiek

    De maalstroom aan goede ideeën van Goudappel zou ook binnen een academische bedding worden gekanaliseerd. In 1971 werd Goudappel benoemd tot Neerlands eerste buitengewoon hoogleraar Stedebouwkundige Planologie, en wel aan de Technische Hogeschool Eindhoven (THE), Fakulteit Bouwkunde. Hierbinnen richtte hij de Vakgroep Urbanistiek en Ruimtelijke Organisatie op. Toen hij in 1975 werd benoemd tot gewoon hoogleraar Urbanistiek / Stedebouwkundige Planologie aan de THE (later Technische Universiteit Eindhoven), bleek dit niet meer combineerbaar te zijn met zijn directeurschap van Goudappel Coffeng, dat hij verder overliet aan zijn compagnon Leo Coffeng.

    Wel bleef hij altijd betrokken bij Deventer en het IJsselland. (Hij zou tot zijn 80e in de regio blijven wonen, eerst in Gorssel, later in Olst.) Zo bekleedde hij van 1986 tot 2011 verschillende voorzitterschappen in het kader van de Overijsselse Welstandscommissie, ondergebracht bij Het Oversticht te Zwolle. 

    In Deventer maakte hij zich vanaf 1986 verder verdienstelijk als voorzitter van de Planadviesraad Monumenten en Beschermd Stadsgezicht en van de Adviesraad Welstand van de Gemeente Deventer. Bij zijn afscheid in 2006 kreeg hij de Deventer Stadspenning uitgereikt “vanwege zijn bijzondere verdiensten voor de historische binnenstad van Deventer in het algemeen en zijn jarenlange inzet voor de Plancommissie Monumenten en Beschermd Stadsgezicht van Deventer in het bijzonder”.

    Nationale en internationale activiteiten

    De lijst van zijn lidmaatschappen van wetenschappelijke instellingen, raden, adviesgroepen, besturen, commissies en tijdschriften in binnen- en buitenland is schier eindeloos. Om slechts enkele te noemen: Kroonlid van de Raad van Advies voor de Ruimtelijke Ordening (1970-1993); voorzitter van de Monumentencommissie ’s-Hertogenbosch (1989-1995); projectleider van planologische studies in Surabaja  (Indonesië, namens NUFFIC), en consultant stadsvernieuwingsprogramma voor Singapore en coauteur van het Structuurplan voor de Universiteit van Singapore. 

    Over de hele wereld gaf hij seminars en was hij betrokken bij uitwisselingsprogramma’s, van Athene tot Michigan en van de University of Birmingham tot de TU Berlin.

    Bijzondere waarde hechtte hij aan zijn langjarige gastdocentschappen aan de Universiteit van Lugano (Zwitserland) en aan de Universiteit van de Oranje Vrijstaat in Bloemfontein (Zuid-Afrika), bij het “Departement vir Stad- en Streekbeplanning” van de professoren J.J. Steijn en W. van Zyl. Nog in 2009 en 2010 verzorgde Steijn de redactie van bundelingen van zijn belangrijkste geschriften, waarna Goudappel Coffeng BV niet achter kon blijven met een eigen cassette.

    Goethe-kast

    Minder bekend was zijn voorliefde voor het Duits Idealisme (rond 1800), op welk gebied hij een fraaie verzameling bijeenbracht. Deze vormt een mooie (meer literaire) aanvulling op de in de Bibliotheca Launiana reeds aanwezige (vooral klassiek-filosofische) bestanden. Naast Romantische dichters en denkers als Schiller, Schelling en Novalis bezat hij een opmerkelijke Carus-collectie. Alles wordt echter overtroffen door de Goethe-kast die Goudappel naast zijn bed had staan.

    Uit zijn eerste huwelijk (1955-1993) had Goudappel twee kinderen. Zijn lange levensavond bracht hij door met de Duits-Nederlandse antroposofe Maria Bronold, die zelf twee kinderen had uit haar eerste huwelijk. Mede onder invloed van zijn tweede vrouw is de al rond 1980 begonnen verschuiving van zijn oriëntatie richting “Antroposofische Geesteswetenschap” van Rudolf Steiner versterkt, zonder nochtans zelf antroposoof te worden. Met name de inspiratie die hij putte uit het Duitse Idealisme van voor 1840 maakte van hem een man met een zeldzaam goede neus voor hoofdlijnen, overzicht, grotere verbanden en essentiële zaken, inzichten die niet aan al zijn collega-ingenieurs, managers en bestuurders even goed besteed waren.

    In 2010 vestigde hij zich met Maria in Huize Kohlmann, een wooncomplex op het prachtige landgoed Insula Dei in Arnhem. Inactief werd Goudappel allerminst. Zo was hij de laatste jaren van zijn leven voorzitter van de Cliëntenraad van de Zorginstelling Insula Dei. Over zijn werk voor de ‘rollatorraad’ zei hij in 2013 tegen Ingrid Willems van De Stentor niet zonder gevoel voor humor: “Ik hield me met mijn bureau bezig met toenemende mobiliteit. Terwijl ik me nu bekommer om mensen met afnemende mobiliteit.”

    Hendrik M. Goudappel overleed op 16 juni 2021. Op de langste dag is in besloten kring afscheid van hem genomen in de kloosterkerk van het “Eiland Gods”.

    In september 2021 zijn de boeken in twee rondes door GGU-vrijwilligers overgebracht van het landgoed Insula Dei naar Deventer – voorlopig in opslag.

    S.B.




  • 5e lustrum Bibliotheca Launiana

    De Lomonosovcollectie

    1. Periode vóór Deventer

    De Bibliotheca Launiana is 25 jaar geleden ontstaan uit een samenvoeging van de privécollecties van met name filosofische, historische en juridische boeken van de families Buve en Von Laun tot de bibliotheek van het Rudolf von Laun Instituut voor Toegepaste Metafysica. Het Instituut werd op 3 november 1995 in het Titus Brandsma Huis te Leeuwarden feestelijk geopend door de Duitse jurist Dr O.R. (Otto) von Laun (1915-2000), zoon van de naamgever, de rechtsfilosoof Prof. Dr R.F.A. (Rudolf) von Laun (1882-1975), hoogleraar Staats- en Volkenrecht en Rector van de Universiteit van Hamburg, en door de Nederlandse rechts- en politiek filosoof Dr J.D.J. (Jeroen) Buve (1935-2017), directeur fondateur.

    Het Instituut verkreeg op 16 februari 1996 rechtspersoonlijkheid. De bibliotheek groeide in de daarop volgende jaren mee met het Instituut. Aan het in Nederland steeds zeldzamer wordende concept van een ‘open opstelling’ is van meet af aan vastgehouden.

    Verder lezen →



  • GGU organiseert zomerrondleidingen door Deventer

    Doe deze zomer in eigen land iets leuks wat ook nog leerzaam is! Laat u ontvangen in de tuin van het oudste stenen huis van Nederland.
    Ontdek onder het genot van een kopje koffie of thee vanuit het prieeltje de geschiedenis van de stad van Geert Grote. De lengte qua tijd van een ‘tuincollege’ met wandeling onder leiding van een gids is afhankelijk van de deelnemers, maar is gemiddeld anderhalf uur. 
    Raadpleegt u voor meer informatie de folder die u HIER digitaal kunt vinden. Het bestand opent in een nieuw venster. U kunt het pdf-bestand desgewenst bewaren door de betreffende pagina op te slaan. Vragen over de mogelijkheden kunt u stellen via info@geertgrote.nl. Er wordt dan zo spoedig mogelijk contact met u opgenomen. 




  • Intekenmogelijkheid “Magister Gerardus Magnus”

    VERWACHT HERFST 2021:
    ‘MAGISTER GERARDUS MAGNUS’

    Geert Grote (1340-1384), mens tussen middeleeuwen en moderniteit
    door Fokkelien von Meyenfeldt
    (Deventer Historische Reeks III)

    Intekenprijs tot 1 december 2021: 15 euro. Link naar webwinkel

    Er is veel over Geert Grote gepubliceerd, maar de laatste wetenschappelijk verantwoorde biografie dateert van 1963 en is in het Engels geschreven. Omdat bepaalde ideeën over Grote een eigen leven zijn gaan leiden, leek een nieuwe biografie op zijn plaats. In dit boek portretteert de auteur niet alleen de man, maar schetst zij ook een beeld van zijn tijd en van het leven in de laatmiddeleeuwse Hanzestad Deventer.
    Zij stelt zich de vraag in hoeverre de vader van de beweging die achteraf de ‘Moderne Devotie’ is gaan heten, zelf ‘modern’ genoemd kan worden. Of was hij toch echt een middeleeuwer?

    Het boek is de vrucht van jarenlang literatuur- en archiefonderzoek. Door haar talenkennis (Middelnederlands, maar ook Middelfrans en Latijn) kon de auteur steeds de primaire bronnen raadplegen en nieuwe ontdekken.
    Hierdoor is ze in staat een nieuw licht te werpen op Geert Grote. Haar vlotte pen staat borg voor een prettig leesbaar boek.

    Mw drs F. (Fokkelien) von Meyenfeldt is neerlandica, met als specialisatie Middelnederlands, later aangevuld met taalkunde en logica.
    Als vrijwillig onderzoeker is ze verbonden aan de Geert Grote Universiteit.

    NUR: 684 Middeleeuwen (500-1500)
    ca. 260 pp., gebrocheerd, met binnenflappen, geïllustreerd, voorzien van kleurenkatern met kaartjes, bijlagen, bibliografie en register, najaar 2021, intekenprijs € 15,- (geldig tot 1-12-2021; daarna € 22,50). Link naar webwinkel




  • Van der Staaij zal ‘God in de democratie’ ontvangen

    Vanaf Goede Vrijdag 2 april is God in de Democratie voor het publiek beschikbaar. Vanaf dan is de postuum uitgegeven verzameling van vier essays van ‘de grootste Nederlandse filosoof’ Dr J.D.J. (Jeroen) Buve verkrijgbaar via de boekhandel. Op 16 april 2021 zal SGP-leider Mr C.G. (Kees) van der Staaij, fractievoorzitter en tevens het langstzittende Lid van de Tweede Kamer der Staten-Generaal, het boek officieel in ontvangst nemen.

    Het is een boek over democratie (‘democratische vrijheid is juist niet dat je kunt doen wat je wilt’), religie (‘Christendom en democratie zijn de keerzijden van eenzelfde medaille. En de democratie heeft het christendom even hard nodig als het christendom de democratie’) en over gelijkheid en ongelijkheid (‘met de AOW wordt een gigantisch deel van de begroting geïnvesteerd in iets dat de democratische gelijkheid had kunnen bevorderen, maar het nu niet doet, omdat het de verhoudingen tussen rijk en arm laat zoals ze zijn.’).

    ‘De huidige, technisch onbeperkte mogelijkheden van wereldwijde communicatie kunnen het nodig maken om ook de vrijheid van meningsuiting meer expliciet aan haar democratische verantwoordelijkheid te binden.’

    Met het bovenstaande citaat zitten we middenin de hoogst actuele discussie over de rol en verantwoordelijkheden van de ‘techreuzen’ Facebook, Twitter en Google.

    Met God in de Democratie publiceert de DUP een uiterst origineel en prikkelend werk met scherpe analyses, inspirerende alledaagse voorbeelden en aanzetten voor een andere visie op democratie en religie.

    J.D.J. Buve, God in de Democratie. Politiek-filosofisch testament. Ingeleid en van enige annotaties voorzien door J.A. Schippers, Directeur Wetenschappelijk Instituut voor de SGP (Deventer Universitaire Pers, 2021).

    ISSN: 2210-5573 (Launiana Maiora)
    ISBN: 978-90-79378-23-4
    NUR: 735 (Sociale Filosofie)

    Vanaf 2 april 2021 verkrijgbaar via uw lokale boekhandel, of desnoods via onze webwinkel.

    143 pagina’s, gebrocheerd, genaaid, € 13,40




  • In de Goede Week verschijnt ‘God in de Democratie’

    God mag dan niet of nauwelijks aan bod zijn gekomen tijdens de campagne voor de Tweede Kamerverkiezingen van 2021; het vraagstuk van de rol van God in een steeds minder goed doordachte democratie kan Nederland nog wel eens langer bezig gaan houden dan men ooit kon bevroeden.

    Daags voor Pasen 2021 verschijnt het postuum uitgegeven politiek-filosofische testament van Dr J.D.J. (Jeroen) Buve, ‘God in de Democratie’. Een intrigerend en urgent boek over democratie en religie, gelijkheid en ongelijkheid, Christendom en Islam.

    Buve beschouwt de roep van sommige partijen om theocratie als een begrijpelijk, maar niet houdbaar antwoord op technocratie. Die laatste moet terecht onder kritiek worden gesteld.

    In deze bundeling van vier essays, aanvankelijk geschreven als reactie op een bundel van de SGP, analyseert en fileert Buve haarscherp het debat over democratie en religie. Aan de hand van de door hem ontwikkelde filosofische theorie van de dubbele waarheid (veritas duplex) toont hij overtuigend aan dat voor een goed begrip van onze werkelijkheid zowel Plato (het redelijke wezensdenken) als Aristoteles (het rationele succesdenken) nodig zijn. De ontwikkeling van het huidige (wetenschappelijke) debat over democratie, wetenschap en de plaats van religie in de democratie is het gevolg van een eenzijdige werkelijkheidsopvatting, namelijk die van Aristoteles. Of iets functioneert, is dan het enige wat telt, niet wat iets is. Dit denken leidt tot het primaat van de technocratie en daarmee tot een samenleving van winnaars en verliezers.

    Buve voert een vurig pleidooi voor de waarde van een dubbele werkelijkheidsopvatting: het wezen van iets (of dat nu God is of democratie) én het fysieke functioneren van iets bepalen de werkelijkheid. God in de democratie is een boek vol verrassende analyses, sprekende voorbeelden en ongemakkelijke waarheden.

    God in de Democratie. Politiek-filosofisch Testament, verschijnt ter gelegenheid van het zilveren jubileum van het door Buve opgerichte Rudolf von Laun Instituut (RLI) voor toegepaste metafysica (politieke filosofie), dat in het academisch jaar 2020-2021 onder bijzondere omstandigheden plaats vindt.

    God in de Democratie is tot stand gekomen in samenwerking met het Wetenschappelijk Instituut voor de SGP en zijn visionaire directeur, Drs J.A. (Jan) Schippers, die er een inspirerende Inleiding bij schreef.

    God in de democratie, omslag



  • GGU heeft alle vertrouwen in Emmer en Cliteur

    De GGU twijfelt niet aan de intellectuele integriteit van twee eminente leden van haar Academische Raad, die de laatste maanden van 2020 onder vuur zijn komen te liggen. De publieke verdachtmakingen betroffen racisme en antisemitisme bij resp. Prof. Dr P.C. (Pieter) Emmer, emeritus hoogleraar Europese Expansie en Migratie aan de Universiteit Leiden en Prof. Dr P.B. (Paul) Cliteur, hoogleraar Encyclopedie van de Rechtswetenschap, eveneens verbonden aan de Universiteit Leiden.

    Verder lezen →



  • GGU-Kerstwens 2020

    Kerken sluiten massaal de deuren, en niet alleen in deze tijd die het zonder publiek toegankelijke kerstnachtmis moet doen. Dat sluiten doen ze al sinds zestig jaar geleden de secularisatie werd ingezet, en meestal definitief. Dit fenomeen, aanvankelijk door velen begroet als een bevrijding van bedillerige religieuze ballast, is een doorsluipend proces geworden dat zelden de media bezighoudt (in tegenstelling tot sommige andere, nog veel langzamer verlopende veranderingen).

    Verder lezen →



SOCIALICON
GGU op Facebook
GGU op Youtube